Jy tik ’n opmerking, jy laai ’n foto op, jy druk deel, en binne sekondes is dit weg. Nie net weg van jou skerm nie, maar in die wêreld, waar jy nie meer beheer daaroor het nie. Vir die meeste leerders is dit doodnormaal. Ons dink selde twee keer voordat ons iets plaas. Maar as Christene het ons ’n rede om wel twee keer te dink, en dit het niks te doen met bang wees vir wat ander mense sal dink nie. Dit het te doen met wie ons is, en wie ons dien.

Dit is maklik om te dink ’n opmerking op Instagram of ’n video op TikTok is minder eg as iets wat jy hardop sê. Dit voel vlugtig, byna onbenullig. Maar die Bybel maak geen onderskeid tussen gesproke en getikte woorde nie. Jakobus skryf dat die tong klein is, maar groot dinge kan aanrig, soos ’n vuur wat ’n hele bos aan die brand steek (Jakobus 3:5). Dieselfde geld vir ’n boodskap wat jy binne twee sekondes stuur. ’n Wrede kommentaar, ’n gemene bynaam onder ’n foto, ’n groepgesprek waar iemand bespreek word terwyl hulle nie eens daar is nie: dit is dieselfde soort skade wat Jakobus in gedagte gehad het, net met ’n nuwe medium.

Voordat jy iets plaas, is dit die moeite werd om vir jouself te vra: sou ek hierdie woorde met my mond vir hierdie persoon sê, in hul gesig, met ander mense wat kyk? As die antwoord nee is, is dit waarskynlik nie iets wat jy moet tik nie.

Sosiale media is gebou rondom een ding: hoe jy vir ander mense lyk. Elke foto word gekies, geredigeer en wag op duimpies wat op wys. Dit is maklik om in ’n gejaag na bevestiging vas te val, waar jou waarde begin voel of dit afhang van hoeveel mense op ’n hartjie druk. Maar as Christen weet jy jou waarde is nie iets wat jy op sosiale media moet verdien nie. Jy is na God se beeld geskape (Genesis 1:27), en dit is ’n gegewe waarheid, nie iets wat wisselvallig word na gelang van hoeveel volgelinge jy het nie.

Dit beteken ook iets vir hoe jy jouself aanbied. Vra jouself gereeld af of ’n plasing bedoel is om aandag te trek op maniere wat nie by wie jy werklik in Christus is, pas nie: te veel klem op uiterlike, materiële dinge, of ’n beeld wat eerder beïndruk as eerlik is.

Een ding wat leerders dikwels vergeet, is dat niks werklik op die internet verdwyn nie. Selfs as jy ’n plasing verwyder, kon iemand reeds ’n skermskoot daarvan geneem het. ’n Onbedagsame foto of ’n woedende kommentaar op vyftien jaar oud kan later jou aansoek vir ’n werk of universiteit beïnvloed. Maar buiten die praktiese risiko, is daar ’n dieper Christelike beginsel hier: ons is geroep om binne integriteit te leef, wat beteken dat wie ons aanlyn is en wie ons in die kerk of by die huis is, nie twee verskillende mense moet wees nie.

’n Paar eenvoudige gewoontes kan help om hierdie beginsels regtig te laat werk in jou daaglikse gebruik van sosiale media:

• Wag ’n paar minute voordat jy iets plaas wanneer jy kwaad, seergemaak, of opgewonde is. Emosie op die oomblik lei dikwels tot woorde waaroor jy later spyt is.
• Vra jouself af of ’n plasing iemand anders verneder, uitsluit, of skinder aanmoedig, en moet dit dan nie plaas nie.
• Wees versigtig met hoeveel van jou lewe jy deel. Nie alles hoef gesien te word nie, en privaatheid is nie iets om voor skaam te wees nie.
• Gebruik sosiale media as ’n werktuig, nie as iets wat jou tyd en aandag oorheers nie. Vra jouself gereeld af hoeveel tyd jy regtig daaraan spandeer, en of dit tyd is wat jy elders beter kon gebruik het.

Sosiale media is nie op sigself sondig nie. Dit is ’n werktuig, soos enigiets anders, wat vir goed of vir kwaad gebruik kan word. Die vraag is nie of jy dit moet gebruik nie, maar hoe. As Christene word ons opgeroep om in alles wat ons doen, ook in ons aanlyn lewe, te wandel soos dit gepas is vir mense wat aan die Here behoort. Voordat jy die volgende keer op “plaas” druk, is dit die moeite werd om te onthou: jy is nie net besig om ’n boodskap te stuur nie. Jy is besig om te wys wie jy is, en Wie jy volg.